← Terug

Mag een paard pompoen? Wat erin zit en waar je op let

Oranje pompoenen van bovenaf gezien

De herfst is aangebroken en dat betekent dat de feloranje pompoenen weer overal het straatbeeld sieren. Veel paardeneigenaren vinden het leuk om hun paard te verrassen met een seizoensgebonden snack. Pompoen staat bekend als suikerarm, dus het lijkt een veilige traktatie. Maar klopt dat eigenlijk?

Het korte antwoord: eetbare verse pompoen mag, maar suikerarm is hij niet. Waarom niet, zie je als je kijkt naar wat er in een pompoen zit.

Is pompoen suikerarm?

Een pompoen bestaat vooral uit water: een oranje pompoen voor 92 procent, een flespompoen (butternut) voor 86 procent. In 100 gram zit maar 2 tot 3 gram suiker. Dat klinkt weinig, en per hapje is dat ook zo.

Rauw, in % van het productOranje pompoenFlespompoen
Water92%86%
Suiker2,8%2,2%
Zetmeelca. 3%ca. 7,5%
Vezel0,5%2%
Eiwit1%1%
Vet0,1%0,1%
Mineralen0,8%1%
Bron: USDA FoodData Central. Zetmeel is voor pompoen niet apart gemeten. Het getal is het verschil tussen de koolhydraten, de suiker en de vezel, daarom staat er "ca." bij.

Waarom pompoen toch niet suikerarm is

Stel je voor dat je al het water uit een pompoen zou kunnen knijpen. Er blijft dan maar een klein hoopje over. En dat hoopje bestaat voor ongeveer 70 procent uit suiker en zetmeel.

Dat hoopje noemen we droge stof. Wat dat precies is en waarom je voer daarop vergelijkt, lees je in Droge stof. In de tabel zie je hoe pompoen zich verhoudt tot ander voer.

In de eerste kolom staat hoeveel suiker en zetmeel (S&Z) er in het voer zit zoals je het geeft, net als op een etiket. In de tweede kolom staat hoeveel het is als je het water wegdenkt.

S&Z in % van het productS&Z in % van de droge stof
Oranje pompoenca. 6%ca. 70%
Flespompoenca. 9,7%ca. 70%
Wortel3,9% (alleen suiker)34% (alleen suiker)
Haver41%46%
Grashooi8,8% (alleen suiker)10% (alleen suiker)
Pompoen: USDA FoodData Central. Wortel, haver en grashooi (middelmatige kwaliteit): CVB-tabellenboek. Voor wortel en grashooi geeft het CVB alleen suiker, geen zetmeel.

Bij pompoen is een groot deel van de S&Z zetmeel. Dat proef je niet, en daarom voelt pompoen niet als iets zoets. Voor je paard telt het wel mee. Daarom kijkt Voerkunde altijd naar suiker en zetmeel samen. Waarom dat zo is, lees je in Suiker & zetmeel.

En de energie?

Voor pompoen is geen officiële energiewaarde (EWpa) bekend, want het CVB heeft pompoen nooit onderzocht. Ter vergelijking: een kilo wortel, die in samenstelling op pompoen lijkt, levert 0,14 EWpa, en een warmbloed van 600 kg heeft voor onderhoud zo'n 5 EWpa per dag nodig. Een handje pompoen doet voor de energie in het rantsoen dus vrijwel niets. Meer over energie lees je in Energie (EWpa).

Welke voordelen heeft pompoen voor je paard?

Een handje pompoen levert weinig suiker, zetmeel en energie. Daarnaast heeft pompoen een voordeel dat je aan de kleur al ziet: hij zit vol bètacaroteen. Je paard maakt daar vitamine A van, die het onder meer nodig heeft voor de ogen, de huid en de botten.

In de wei haalt je paard bètacaroteen vooral uit vers gras. In hooi gaat het tijdens het drogen en bewaren grotendeels verloren. Staat je paard in de winter vooral op hooi, dan is een handje pompoen een kleine, natuurlijke aanvulling. Het vervangt geen krachtvoer of supplement.

Wat doet pompoen in de buik van je paard?

Een paard is gemaakt om de hele dag te grazen en hooi te eten. Dat zijn stevige vezels, die bacteriën in de dikke darm rustig afbreken. Pompoen heeft juist zachte vezels, zoals pectine, die heel snel worden afgebroken. Dat is niet erg, maar het is anders dan wat de darmen gewend zijn. Een paar stukjes kan geen kwaad. Een emmer vol in één keer wel.

Mag een paard pompoen eten? Ja, maar let op deze drie dingen

  1. Alleen pompoen die je zelf ook zou eten. Sierpompoenen en kalebassen zien er onschuldig uit, maar kunnen bittere stoffen bevatten: cucurbitacines. Die zijn giftig en kunnen flinke buikklachten geven. Koop je pompoen dus bij de groenteboer of in de supermarkt. Proef je een bittere smaak? Weggooien.
  2. De pompoen van de voordeur blijft daar. Ik snap de gedachte: na Halloween is de pompoen toch over. Maar een uitgeholde pompoen die dagen buiten heeft gestaan, gaat van binnen schimmelen voordat je er iets van ziet. En bij versiering weet je niet of het een eetbare soort is.
  3. Rasp hem of snijd lange repen. De steel kan je paard slecht kauwen, haal die er altijd af. De schil is hard: haal hem eraf of rasp hem fijn mee. Kleine harde blokjes kunnen bij een schrokker in de slokdarm blijven steken. Raspen is het veiligst, en geraspte pompoen meng je makkelijk door een slobber.

In het kort

  1. Pompoen is vooral water. Daardoor zit er per hapje weinig suiker en zetmeel in.
  2. Maar wat er naast het water in zit, is vooral suiker en zetmeel. Meer dan in een wortel.
  3. Een handje is dus prima als traktatie, maar suikerarm is het niet.
  4. Pompoen bevat veel bètacaroteen. Daar maakt je paard vitamine A van.
  5. Geef alleen eetbare, verse pompoen. Geen sierpompoen en niet de pompoen van de voordeur.

Zelf iets bakken met pompoen?

Ik bakte samen met mijn dochter pompoenkoekjes voor Lulu en Nanook. Het recept en de video vind je hier: Pompoenkoekjes voor paarden.

Veelgestelde vragen

Mag een paard pompoen eten?

Ja, eetbare verse pompoen mag. Geef het als traktatie, geraspt of in dunne repen. Geef geen sierpompoen, kalebas of pompoen die buiten heeft gestaan.

Is pompoen suikerarm?

Per stukje zit er weinig suiker en zetmeel in, omdat pompoen vooral water is. Haal je het water weg, dan bestaat ongeveer 70 procent van wat overblijft uit suiker en zetmeel. Dat is meer dan bij een wortel.

Hoeveel pompoen mag een paard?

Daar bestaat geen officiële norm voor. Wel is bekend hoeveel suiker en zetmeel erin zit. Een handje geraspte pompoen van 50 gram bevat ongeveer 3 gram (oranje pompoen) tot 5 gram (flespompoen) suiker en zetmeel. Ter vergelijking: een wortel van 100 gram bevat ongeveer 4 gram suiker.

Kan ik mijn Halloween-pompoen aan mijn paard geven?

Liever niet. Een uitgeholde pompoen die dagen buiten heeft gestaan, gaat van binnen schimmelen voordat je het aan de buitenkant ziet. En bij versiering weet je vaak niet of het een eetbare soort is.

Zit er vitamine A in pompoen?

Pompoen bevat veel bètacaroteen, waar je paard vitamine A van maakt. Een handje is een kleine aanvulling, vooral in de winter als je paard op hooi staat en weinig vers gras krijgt.

Wat is pectine, en zit dat in pompoen?

Pectine is een zachte vezel die in groente en fruit zit, ook in pompoen. Bacteriën in de dikke darm breken pectine snel af, sneller dan de stevige vezels uit hooi.

Mag mijn paard de schil van een pompoen eten?

De schil van een eetbare pompoen is niet giftig, maar wel hard. Haal hem eraf of rasp hem fijn mee.

Wat zijn cucurbitacines?

Cucurbitacines zijn bittere stoffen die sommige pompoenen en kalebassen aanmaken tegen insecten. Ze zitten vooral in sierpompoenen. Ze zijn giftig en kunnen ernstige maag- en darmklachten geven.

Mag een paard met insulineresistentie of PPID pompoen?

Daar kan ik geen advies over geven. Dat hangt af van je paard en zijn hele rantsoen. Overleg dat met je dierenarts. Neem de cijfers uit deze pagina mee, dan kun je het samen bekijken.

Vergelijken op Voerkunde

Zoek je krachtvoer met weinig suiker en zetmeel?

Bronnen

  1. U.S. Department of Agriculture, FoodData Central (SR Legacy). Pumpkin, raw (FDC 168448) en Squash, winter, butternut, raw (FDC 169295). Water, suiker, koolhydraten, vezel, eiwit, vet en bètacaroteen (3,1 en 4,2 mg per 100 g).
  2. CVB (2013). Tabellenboek Voeding Paarden en Pony's. Wortel (droge stof 113 g/kg, suiker 344 g/kg DS, 1,23 EWpa per kg DS), haver (zetmeel 400 en suiker 13 g/kg), grashooi van middelmatige kwaliteit (suiker 103 g/kg DS) en de onderhoudsbehoefte van een warmbloed van 600 kg (4,98 EWpa).
  3. National Research Council (2007). Nutrient Requirements of Horses. 6e druk. Washington DC: National Academies Press. Over de vertering en fermentatie van koolhydraten en vezels, zoals pectine.
  4. Poisoning by non-edible squash: retrospective series of 353 patients from French Poison Control Centers. Clinical Toxicology, 2018 (PubMed 29323540). Vergiftiging door bittere, niet-eetbare pompoenen en kalebassen.
  5. Nordic Council of Ministers (2006). Cucurbitacins in plant food. TemaNord. Over de bittere stoffen in pompoenachtigen.
  6. The Horse. The ABCs of Vitamin Nutrition: vitamine A helpt bij het zien, de botopbouw en het onderhoud van huidcellen; bètacaroteen in hooi gaat bij drogen en bewaren grotendeels verloren.
  7. Haywood, L. (2025). Understanding choke in horses. American Association of Equine Practitioners. Slokdarmverstopping door onder meer harde traktaties en wortel.